Kunnen business controllers worden vervangen door robots?

8 november 2017

Onze collega Wai Bun Tse heeft hierover onderstaande blog geschreven.

Technologische ontwikkelingen volgen elkaar in rap tempo op en hebben een grote impact op de arbeidsmarkt: beroepen verdwijnen, omdat het werk wordt overgenomen door robots. Dit geldt deels ook voor de financiële functie, waarbij in toenemende mate gebruik wordt gemaakt van toepassingen zoals robotics en data analytics. Verder worden vaak verschillende processen geïntegreerd in één ERP-pakket, waardoor de informatie over die processen eenvoudig aan elkaar gekoppeld kan worden en eenvoudiger dan voorheen in een rapportage kan worden omgezet. Vanuit mijn vakgebied controlling lijkt het me een interessante vraag of business controllers kunnen worden vervangen door robots. Deze vraag behandel ik vanuit mijn praktijkervaring.

Context van data

De business controller geeft advies aan het management bij het nemen van (strategische) besluiten. Het proces van de totstandkoming van een advies heeft meerdere onderdelen. Eén onderdeel is het gebruik van data. Het analyseren van cijfers en het doorrekenen van verschillende scenario’s kan door robots worden uitgevoerd. Maar hoewel deze cijfermatige exercitie veel inzicht kan bieden, zijn deze niets waard zonder dit in perspectief te plaatsen. Cijfers kan je op verschillende manieren interpreteren en toepassen in meerdere scenario’s. En wat is dan de meest correcte interpretatie en wat is het meest wenselijke scenario?

Robots kunnen via kunstmatige intelligentie leren, maar ze hebben veel verschillende scenario’s nodig om daarvan de juiste optie te kiezen. In de praktijk zijn zo veel scenario’s te bedenken en bij het nemen van een besluit wordt vaak ook kennis betrokken die geen directe relatie heeft met het onderwerp. Denk bijvoorbeeld aan zowel lokale als landelijke en internationale nieuwsberichten, waarvan het niet praktisch is om robots zodanig te programmeren dat zij deze ‘algemene’ informatie kunnen (en gaan) gebruiken bij verschillende scenario’s. De afwegingen die de business controller maakt, doet hij/zij niet alleen op basis van data, maar vooral op basis van de opgedane werkervaring. Zij zijn in staat om de nieuwsberichten in relatie te brengen met interne strategieën of gevoerde overleggen. Doordat de business controller veel beter in staat is om verschillende informatie in verbinding te brengen, kan hij/zij in een advies de data in de juiste context plaatsen.

Adviesvaardigheden

Een ander onderdeel van het adviesproces is de overdracht van informatie aan de besluitvormer. Bij dit onderdeel komt het belang van adviesvaardigheden naar voren. Besluiten worden uiteindelijk gemaakt door één of meerdere personen en een advies heeft immers geen waarde als de besluitvormer hier niets mee doet. De business controller moet bij het geven van advies verschillende afwegingen maken, waaronder:

  • Hoe kan ik mijn advies zodanig verwoorden, dat dit duidelijk is voor de geadviseerde?

  • Wat vindt de geadviseerde belangrijk, aan welke argumenten wordt belang gehecht?

  • Voor welke zaken is het vechten ervoor waard en welke zaken zou je aan je voorbij moeten gaan (choose your battles)?

Een goed advies moet dus zowel inhoudelijk op orde zijn, als in de juiste vorm worden gepresenteerd. Voor de inhoud zouden robots (een deel van) de cijfermatige analyses kunnen doen en een deel van het werk van de business controller overnemen. Maar voor de presentatie is de menselijke factor essentieel. De ‘presentatie’ van het advies wordt vaak ook niet gedaan in één gebeurtenis; zeker bij strategische besluiten wordt een adviesproces doorlopen waarbij de besluitvormer meerdere malen overleg heeft met de business controller. Doordat robots de inhoudelijke analyse deels kunnen overnemen, verschuift de focus van de business controller en zal zich vooral moeten onderscheiden door zijn/haar adviesvaardigheden en zijn/haar persoonlijke contact met het management. Business control behoudt dus zeker het menselijk aspect. Dit blijkt ook uit de ontwikkeling van de financiële functie, dat hieronder in een plaatje wordt getoond.

 undefined

De ondersteuning van het management wordt steeds belangrijker en daarmee de adviesvaardigheden van de business controller. De ontwikkeling van de financiële functie weerspiegelt de ontwikkeling van de verwachtingen van de managers. Dat is logisch, want net als ieder levensvatbaar product moet er worden voldaan aan de behoefte van de afnemers/gebruikers. Sterker nog, de ontwikkeling van de financiële functie is juist het gevolg van de veranderende verwachting van het management. Vanberkel Professionals biedt daarom mogelijkheden om de business control binnen organisaties naar een hoger niveau te tillen. Meer informatie hierover vindt u via de link hieronder.

http://www.vbprofs.nl/advisering/business-control-met-impact/

Tot slot wil ik benoemen dat verschillende onderzoeken een conclusie trekken die in lijn is met mijn gedachtegang: het risico dat intellectuele beroepen worden overgenomen door robots is gering. Aspecten van dergelijke beroepen zijn dat je daarbij veel moet nadenken, onderzoekend ingesteld moet zijn en vaak ergens in gespecialiseerd bent. Volgens de onderstaande site is de kans 13% dat in de komende 20 jaar business controllers worden overgenomen door robots. Ik kan dus voorlopig nog genieten van het beoefenen van mijn vak.

http://www.pwnet.nl/organisatie-strategie/nieuws/2017/2/deze-beroepen-worden-het-meest-en-minst-bedreigd-door-robotisering-10123677

Delen