Het accountantsprotocol voor woningcorporaties

14 mei 2018

Door: Marcel Winkelman

Afgelopen week deed Aedes, vereniging van Woningcorporaties, een oproep onder haar leden om mee te denken over de verdere ontwikkeling van het accountantsprotocol. Waar gaat deze oproep over en waarom is deze nodig? Leest u verder!

Het accountantsprotocol
Het accountantsprotocol voor de woningcorporaties, voluit “accountantsprotocol regeling toegelaten instellingen volkshuisvesting 2015”, zet de werkzaamheden uiteen die een accountant van een woningcorporatie dient te verrichten. Het accountantsprotocol is opgenomen in bijlage 3 van de Regeling Toegelaten Instellingen Volkshuisvesting (RTIV). Door de sector en de betrokken accountants wordt het accountantsprotocol als zeer uitgebreid ervaren. Daar valt iets voor te zeggen.
Het meest recente accountantsprotocol (2017) bestaat uit drie hoofdonderdelen. Onderdeel A gaat over de controle van de jaarrekening, uitmondend in de controleverklaring bij de jaarrekening. In de onderdelen B en C zijn aanvullende werkzaamheden opgenomen die leiden tot assurance rapporten inzake de verantwoordingsinformatie (dVi) op de aspecten naleving van regelgeving en cijfermatige verantwoording.  Vooral deze laatste twee onderdelen blijken uitgebreide bepalingen te bevatten, zijn taaie kost en leiden tot nogal wat werkzaamheden die door accountants moeten worden verricht.
Al langer is kritiek te horen over de omvang van het accountantsprotocol en de mate van detail die de accountant bij zijn werkzaamheden en rapportering dient na te streven. Aan een ander punt van kritiek, het protocol kwam steeds veel te laat beschikbaar, is afgelopen jaar tegemoet gekomen door veel eerder tot publicatie over te gaan. 

Oproep van Aedes
Jaarlijks wordt het accountantsprotocol door een werkgroep kritisch beschouwd op grond van actualiteit, ervaringen en ontwikkelingen in wet- en regelgeving. In deze werkgroep hebben onder meer het Ministerie van BZK, toezichthouder Autoriteit woningcorporaties (Aw), accountants, de beroepsorganisatie van accountants NBA en Aedes zitting. De komende maanden gaat de werkgroep, mede naar aanleiding van de ervaringen met het accountantsprotocol 2017, aan de slag om te komen tot een accountantsprotocol voor 2018. Aedes is in de gelegenheid gesteld om input te leveren bij de ontwikkeling van het accountantsprotocol 2018.
Met de oproep aan de leden pakt Aedes, naar aanleiding van de kritische geluiden, nadrukkelijk de handschoen op. Men wil het voortouw nemen om, in samenspraak met die leden, het accountantsprotocol door te ontwikkelen waarbij het onderscheid wordt gemaakt tussen de ontwikkeling op korte termijn - voor het komende jaar - en voor de langere termijn. Op korte termijn worden geen ingrijpende aanpassingen aan het accountantsprotocol verwacht, op de langere termijn ziet Aedes hiervoor wel mogelijkheden.

Hoe verder?
Op 7 juni a.s. is een bijeenkomst gepland waar Aedes met haar leden in gesprek gaat over het accountantsprotocol. Er zullen waarschijnlijk de nodige kritische geluiden te horen zijn.  Echter: niet vergeten moet worden hoe het accountantsprotocol  tot zijn huidige vorm en gedaante is gekomen. Uit de uitgebreide bepalingen in het accountantsprotocol blijkt dat accountants nogal eens zekerheid moeten verschaffen over aspecten die door corporaties foutloos aan hun toezichthouder gerapporteerd zouden moeten kunnen worden. De Aw heeft ongetwijfeld valide argumenten en voldoende casuïstiek paraat om de noodzaak van deze aanpak te illustreren.
Naar mijn smaak zit in het doorbreken van dit patroon het belangrijkste aanknopingspunt om te komen tot een “accountantsprotocol toegelaten instellingen volkshuisvesting 2.0”. Aanknopingspunten voor de corporaties kunnen gelegen zijn in het beter op orde krijgen van de eigen informatievoorziening en het gerichter in positie brengen van de controlfunctie bij het onderzoek van de dVi, voorafgaand aan indiening. Daarmee is het aan de woningcorporaties om de eerste stap te zetten. De Aedesbijeenkomst op 7 juni kan hiervoor een mooie eerste gelegenheid zijn!
Marcel Winkelman is sinds 1999 in diverse rollen werkzaam binnen de sector toegelaten instellingen volkshuisvesting. Hij is als associate partner verbonden aan Vanberkel Professionals te Zoetermeer.

 

Delen